آیا این صفحه به نظر شما مفید است؟
پس به آن مثبت بدهید!
تاریخچه
قهوه
پيشينه قهوه بسيار جالب است. امروزه همه ما برزيل را به عنوان
صاحب قهوه مي شناسيم ولي قهوه اصالتا آفريقايي است و از اتيوپي
به برزيل منتقل شده است. دليل اين امر مستعد بودن زمين هاي
زراعي واقع در عرض جغرافيايي 25 درجه شمالي و 30 درجه جنوبي
است. هم اكنون غير از برزيل، كلمبيا و چند كشور آمريكايي لاتين
ديگر نيز به كشت قهوه اشتغال دارند. برخي زبان شناسان معتقدند
كه قهوه Coffee از واژه kaffa كه اولين محل بارگيري قهوه به
سمت برزيل و ديگر نقاط جهان بوده، اخذ شده است. ظروف قهوه جوش
مورد استفاده ما در اواخر قرن نوزدهم از آمريكاي جنوبي آمد و
sanborn و caleb در سال 1878 اولين قهوه آسياب شده را به صورت
صنعتي وارد بازار كردند.
بهترين انواع قهوه در ارتفاع 3 هزار فوت بالاتر از سطح دريا
عمل مي آيد. درختي كه قهوه در آن به عمل مي آيد، درخت جالبي
است چرا كه به طور هم زمان هم گل هاي زيبايي بر روي آن مي رويد
و هم دانه هاي حاوي قهوه. قهوه را بايد با دست چيد و پس از
چيدن ميوه ها را از هم باز كرده و دو دانه قهوه موجود در آنها
را استخراج مي كنند. پس از دانه گيري، قهوه ها تميز شده و درجه
بندي مي شوند. دانه خام قهوه داراي رنگ هاي متفاوتي است و رنگ
آن مي تواند از سبز كم رنگ تا زرد تيره تفاوت داشته باشد.
معمولا قهوه به صورت خام صادر مي شود و در كشور مقصد، تمامي
مراحل بو دادن، مخلوط كردن و آسياب كردن در همان كشوري كه قصد
بسته بندي و ارسال آن به بازار را دارد، انجام مي پذيرد. قهوه
اي كه ما مصرف مي كنيم معمولا مخلوطي است از دو نوع قهوه
Arabica و Robusta.
و اما انواع قهوه:
1. قهوه آمريكايي: اين نوع قهوه به صورت نيمه برشته عمل مي آيد
و هنگام دم كشيدن، عطر و طعم آن ملايم مي باشد.
2. قهوه فرانسوي و فرانسوي تيره: اين نوع قهوه از دانه هاي
بسيار برشته عمل آمده و طعم آن بسيار تلخ است.
3. ايتاليايي: برشته كامل با رنگ قهوه اي تيره براق و طعم
بسيار تلخ كه از آن براي اسپرسو بيشتر استفاده مي شود.
4. اروپايي: اين نوع قهوه مخلوطي است از دانه هاي برشته و دانه
هاي نيمه برشته كه نسبت آن 2 به 1 است.
5. ويني: نوعي مخلوط قهوه از دانه هاي برشته و نيمه برشته با
نسبت 1 به 2.
6. قهوه فوري: پودري كه از خشك كردن قهوه دم كشيده با جريان
هواي گرم به دست مي آيد.
7. قهوه بدون كافئين: دانه هاي قهوه را پيش از برشته شدن از
محلول هاي شيميايي عبور مي دهند تا كافئين آن گرفته شود و يا
آن را به روش سوئيسي بخار مي دهند تا كافئين بيرون بيايد.
قهوه آمريكايي (American Blend coffee) كه پرمصرف ترين نوع
قهوه نيز مي باشد. در واقع يكي از منوهاي رستوران هتل Maxwell
house بود. اين هتل در شهر نشويل واقع است و در اواخر قرن
نوزدهم از شهرت و محبوبيت بسيار بالايي نزد مردم ايالت تنسي
برخوردار بود.
اين شهرت تا جايي پيش رفت كه هتل براي اين نوشيدني خود، يك
شعار تبليغاتي نيز درست كرد كه بعدها حتي رئيس جمهور روزولت
نيز از آن در سال 1907 استفاده كرد. مضمون شعار تبلغاتي اين
بود (دلپذير تا آخرين قطره).
پودر قهوه نيز از توليدات قرن نوزدهم است ولي تا سال 1901 از
محبوبيت چنداني برخوردار نشد. اما نمايشگاه pan American نقطه
عطفي بود براي صنعت قهوه چرا كه آقاي Satorie kato نوع خوب و
دلپذيري از پودر قهوه را در اين نمايشگاه عرضه كرد كه بعدها در
سال 1939 آن را با نام Nescafe به بازار عرضه كرد.
اما قهوه بدون كافئين را دكتر لودويك روزليوس آلماني در شهر
برمن و در آزمايشگاه شخصي خود ابداع نمود. براي از بين بردن
كافئين يا به فرآيند آبي نياز داريم و يا به حلال هاي شيميايي
همچون اتيل استات. اين ابداع در نوع خود انقلابي در صنعت قهوه
به راه انداخت و در دهه 1930 بسياري از كارخانجات قهوه ساز
اروپايي شروع به توليد گسترده آن نمودند ولي بعدها اين تب
فروكش كرد و هم اكنون تنها 22% از قهوه مصرفي شهروندان
آمريكايي را قهوه بدون كافئين تشكيل مي دهد. معروف ترين بدنه
قهوه بدون كافئين Sanka نام داشت كه از واژه فرانسوي Sans به
معني فاقد يا بدون گرفته شده بود.
با شروع فصل گرما، يكي از اولين افكاري كه به ذهن همه ما خطور
مي كند، وفتن به استخر و سپردن تن به آب زلال استخرها و
رودهاست. البته قرار گرفتن زير سايه درختان تنومند در دامن
طبيعت نيز از ديگر افكار محتمل است اما شايد تا به حال هيچ وقت
نوشيدن يك ليوان بلند قهوه در گرم ترين روزهاي سال از خاطرتان
عبور نكرده ولي از اين پس با آشنايي با قهوه سرد (iced coffee)
احتمالا نوشيدني پس از استخر و شنا، از آب ميوه ها و نوشابه
هاي گازدار سرد، به قهوه سرد تغيير پيدا كند. تعجب نكنيد، درست
خوانديد،بله پس از چاي سرد، حال نوبت به قهوه رسيده كه خود را
از يك نوشيدني سبد صبحانه آن هم فقط در روزهاي سرد زمستان،
همچون چاي جدا كرده و به يك نوشيدني 4 فصل تبديل شود.
فقط كافي است روش درست كردن آن را قرار گرفته و البته ابزار آن
را در اختيار داشته باشيد تا يك نوشيدني انرژي زا و نشاط آور
را در طول فصل گرم تابستان به بدنتان هديه كنيد.
اما ابزار آن، شايد با شنيدن نام ابزار درست كردن قهوه سرد،
شما به فكر خريد يك همزن و يك مخلوط كن كاملا مدرن افتاده ايد
اما تنها ابزار مورد نياز ما، پس از كمي يخ وقهوه، يك ظرف
كاملا درزبندي شده و ضد چكه است تا اين يخ و قهوه را با هم خوب
به هم بزنيد. البته اگر جنس ظرف مورد نظر استيل و داراي يك
صافي باشد، ايده آل خواهد بود. البته استفاده از يخ در قهوه مي
تواند باعث آبكي و رقيق شدن آن شود.
مي توانيد از يك سيني يخ ساز كه يخ ها را به صورت قالبي منجمد
مي كند، استفاده كنيد. اما چگونه، دراين سيني يخ نبايد از آب
استفاده كرد بلكه بايستي از قهوه محلول در آّب استفاده كنيد تا
قهوه سرد شما رقيق و آبكي نشود.
حال پس از تكان دادن زياد و آماده شدن پايه نوشيدني، به كمي
خامه قهوه وشكر نياز داريد تا تلخي قهوه را تا حدي كاهش دهد.
اما نوع خامه مورد استفاده كمي اهميت دارد و بهتر است از خامه
كم چربي ولي خامه معمولي نيز طعم خوب قهوه سرد را تغيير نمي
دهد. در مورد شيرين كننده همان طور كه پيشتر ذكر شد، شكر گزينه
مناسبي است اما عسل عالي است. البته انواع قند مصنوعي موجود در
بازار كه بيشتر مورد استفاده افراد مبتلا به ديابت است نيز مي
توان استفاده كرد.
اما چگونگي فرآوري آن، امر مسلم اين است كه هيچ كس خواهان
نوشيدن سردي نيست كه بي مزه شده باشد. پس براي قهوه سرد نيز
بايد از قهوه تازه دم كشيده استفاده نمود اما براي اضافه نمودن
شيرين كننده، بهترين زمان، درست پس از دم كشيدن قهوه و قبل از
هم زدن است چرا كه نه شكر و نه عسل درمايعات سرد قابل حل
نيستند.
در هم زدن قهوه دست ودلباز باشيد تا نوشيدني طعم و دماي مورد
نظر را به دست آورد. مواد لبني افزودني را نيز پس از اضافه
كردن يخ، به ظرف هم زن اضافه ك نيد تا در به دست آمدن دماي
ممكن كمك كند.
ميزان بهم زدن قهوه حداقل 10 ثانيه و حداكثر 20 ثانيه است و پس
از آماده شدن مخلوط، آن را درون يك ليوان بلند كه حداقل نيم
ساعت درون يخچال به صورت خالي نگه داشته شده و سرد شده است،
تخليه كنيد.
با توجه به جوان بودن اين نوشيدني، جالب است بدانيد كه در هر
كشور، طرز تهيه آن با روش هاي متفاوتي همراه بوده و يكسان
نيست. در ادامه به طرز تهيه قهوه سرد، در چند كشور از قاره هاي
مختلف آشنا مي شويد:
استراليا
در استراليا قهوه سرد در واقع شير قهوه سرد است و در آن اصلا
از آّب استفاده نمي شود. استراليايي هاي اين نوشيدني را در
منزل با بستني و يا با خامه زده شده سرو مي شود. مي توان قهوه
سرد سرزمين كانگروها را نوعي ميلك شيك مخلوط نشده ناميد. حتي
اگر در قهوه سرد از آب استفاده كنند، اما باز هم آن را با
بستني، خامه اضافي و ديگر انواع افزودني هاي قابل استفاده سرو
مي كنند. اين نوع قهوه سرد در بسياري از رستوران ها و كافي شاپ
ها قابل سفارش است. از ديگر خوراكي هاي مورد استفاده با اين
نوشيدني در استراليا مي توان به انواع شربت ميوه ها، دانه قهوه
و حتي پودر كاكائو نام برد.
از انواع صنعتي قهوه سرد، برخي تنها داراي طعم دهنده قهوه مي
باشند در حالي كه برخي ديگر از پودر قهوه واقعي استفاده مي
كنند. در برندهاي استراليايي قهوه سرد، 2 تا 3 برابر نوشابه
هاي كولا، كافئين يافت مي شود.
قهوه سرد در استراليا از قدمت نسبتا طولاني برخوردار بوده و از
اواخر قرن نوزدهم مورد استفاده مردمان اين سرزمين است. در آن
زمان اين نوشيدني بيشتر شكل يك نوع شربت را داشت تا قهوه سرد
امروزي. از شركت هاي توليد كننده قهوه سرد به صورت صنعتي مي
توان به شركت farmers union كه عرضه كننده انواع نوشابه هاي
كوكاكولا نيز هست. اشاره داشت. اين شركت در جنوب استراليا فعال
بوده و از محبوبيت بسيار بالايي نيز در ميان ساكنان اين منطقه
برخوردار است و البته در تمامي ايالت هاي استراليا و همچنين
تاسماني به فروش مي رود. در حقيقت نام farmers uni با قهوه سرد
عجيبي است و تنها در ايالت هاي غربي اين كشور به صورت گسترده
عرضه نمي شود.
در شمال استراليا، پس از ماءالشعير، دومين نوشيدني محبوب قهوه
سرد به ويژه با برند pauls مي باشد. اين برند تقريبا فقط در
همين مناطق يافت مي شود و به صورت خيلي محدود در timor شرقي
نيز عرضه مي شود. از ديگر شركت هاي توليد كننده قهوه سرد در
اقيانوسيه مي توان به masters lced, brownes mocha, masters
espresso, Dare, Brownes Dome supershake, Browmes lced
coffee,Brownes coffee, Brownes, Big Mو maxed lced coffee
اشاره داشت.
عربستان سعودي
در اين كشور، قهوه سرد پس از قهوه گرم يكي از شناخته شده ترين
نوشيدني هاست و از طرف داران زيادي به ويژه در ميان نسل جوان
اين كشور برخوردار است. مصرف اين نوشيدني به ويژه در فصل
تابستان كه درجه هوا به بيش از 50 درجه سلسيوس مي رسد بسيار
زياد است. اخيرا مشكل صنعتي قهوه سرد نيز به اين كشور كويري
راه يافته است و دو شركت NADEC وAl rabei در حال توليد و عرضه
آن در سوپر ماركت ها مي باشند. شركت Al rabei انواع طعم دار
قهوه سرد را نيز عرضه مي كند.
آلمان
در آلمان به قهوه سرد Eiskafee مي گويند و در انواع مختلف عرضه
مي شود. متداول ترين نوع قهوه سرد در اين كشور، شباهت هاي
بسياري به قهوه سرد استراليايي دارد و هم در كافي شاپ ها و هم
در بستني فروشي ها قابل خريداري است. اما در سوپر ماركت ها به
صورت بسيار محدودي عرضه مي شود. نوع صنعتي آن در آلمان اغلب در
قوطي و با طعم هاي مختلفي همچون كاپوچينو و اسپرسو يافت مي
شود. شركت Nestle بزرگ ترين عرضه كننده اين نوشيدني در سرزمين
ژرمن ها مي باشد.
يونان
قهوه سرد در سرزمين منطق و فلسفه نيز از طرف داران زيادي
برخوردار است و آنها اين نوشيدني را به روش خاص خود تهيه مي
كنند. قهوه سرد در ميان هموطنان سقراط به frappe معروف بوده و
توسط آقاي يانيسي ديريتاس به يوناني ها معرفي شده است. در اين
كشور قهوه سرد به وسيله يك همزن برقي مخلوط مي شود و به همين
دليل معمولا داراي كف در روي ليوان مي باشد.
جالب اينجاست كه در خلال المپيك 2004 آتن، توريست ها استقبال
بسيار زيادي از آن به عمل آوردند و حتي به همين دليل، يك مقاله
در مورد آن در روزنامه لس آنجلس تايمز چاپ شد.
هند
چند سال پيش بود كه قهوه سرد پا به شبه قاره هند گذاشت و خيلي
زود به مذاق 72 ملت حاضر در اين كشور پهناور و پر جمعيت خوش
آمد. هندي ها قهوه سرد را با استفاده از قهوه فوري و شير در يك
همزن يا مخلوط كن تهيه مي كنند. جالب توجه اينجاست كه در جنوب
استراليا نيز قهوه سرد به همين روش تهيه مي شود. نوع ديگري از
اين نوشيدني كه شباهت بسيار زيادي به café' latte' فرانسوي ها
دارد توسط دو كافي شاپ زنجيره اي Barrista و cofe coffee day
عرضه مي شود. اين نوع قهوه سرد با كمي قهوه اسپرسو و شير تهيه
مي شود.
ايتاليا
نوع ايتاليايي اصيل قهوه سرد caffe freddo نام دارد كه قهوه
اسپرسوي منجمد مي باشد و مي توان در مورد آن گفت كه به واقع حق
مطلب را در مورد واژه iced coffee ادا مي كند. البته نوع
يوناني اين نوشيدني يعني frapper نيز توسط شركت Nestle در بسته
بندي Red cup و با نام iced coffee Red cup عرضه مي شود.
ژاپن
تاريخچه حضور قهوه سرد در سرزمين آفتاب تابان ژاپن، به دهه
1920 ميلادي و پادشاهي taisho باز مي گردد. اين نوشيدني در
قهوه خانه هاي سنتي اين كشور با شربت سمغ سرو مي شود. البته از
ارائه نام ژاپني اين نوشيدني به دليل عدم توانايي
كامپيوترهايمان در تايپ حروف ژاپني مغذوريم ولي به اين نكته
اشاره مي كنيم كه نوشيدن چاي سرد از ديرباز در ميان سامورايي
ها متداول بود و به همين دليل عرضه قهوه سرد خيلي زود با
استقبال چشم بادامي ها مواجه شد.
در سال 1969 براي اولين بار قهوه در قوطي توسط شركت UCC در
ژاپن عرضه شد و هم اكنون قهوه سرد و گرم از محبوبيت زيادي در
ميان مردمان ژاپن پيدا كرده است.
تايلند
در كشور توريستي تايلند قهوه سرد با استفاده از قهوه غليظ سياه
كه با شكر شيرين شده و خامه تهيه شده از شير پرچرب، تهيه مي
شود. تايلندي ها قهوه سرد را با كمي هل مخلوط و آن را به سرعت
با يخ سرد سرو مي كنند. برخي انواع اين نوشيدني با استفاده از
اسپرسو تهيه مي شود. پس از تهيه پايه قهوه سرد، آن را با خامه
كودار، باديان، دارچين و يا وانيل تزئين مي كنند. اتفاقا به
دليل غذاهاي پر ادويه تايلندي، رستوران هاي اين كشور تقريبا
همگي در منوي دسرهاي خود آن را عرضه مي كنند.
كانادا
اما در كشور درياچه ها و جزيره ها، كانادا، قهوه سرد اغلب توسط
يكي از معروف ترين فروشگاه ههاي زنجيره اي اين كشور يعني Tim
horton's عرضه مي شود.
قهوه سرد اين شركت نزد عموم به ice capps معروف است و در حقيقت
كاپوچينوي منجمد شده است. نسبت مخلوط كردن شربت پايه كاپوچينو
به آب را 1 به 3 مي باشد و اين كار را يك ماشين خاص انجام مي
دهد. اين مخلوط منجمد در هنگام فروش با توجه به ذائقه مشتري با
خامه، شير و يا كاكائو مخلوط و سرو مي شود. نوع ديگري از ice
capps با تكه هاي بسيار كوچك كلوچه و يا بيسكويت هاي شكلاتي
سرو مي شود. در نهايت براي كامل كردن فرآيند تزئين، آن را با
خامه زده شده و كمي كارامل تزئين مي كنند.